Önceki yazıda Dini eğitimin başlangıcı ve temelleri hakkında kısa bilgiler aktardım. Bu yazıda ise Dini eğitimin yöntemi hakkında bazı önemli bilgiler aktarmak istiyorum.
Dini eğitmen her şeyden önce neyi aktarmak istediğini çok iyi bilmelidir, aktarmak istediği öğretiyi nasıl aktaracağını ve neyi hedeflediğini bilmelidir.
A: Amaç ve hedefler.
Genel amaç, çocuğumuza dini bir kişilik kazandırarak onun İslam dinini mükemmel bir hayat tarzı olarak benimsemesi ve hayatını İslam kurallarına göre şekillendirmesidir. Asıl amaç, Allaha karşı itaatkar olması ve onun emirlerine boyun eğmesidir, her halükarda Allah’ı göz önünde bulundurması ve ona karşı kendisini sorumlu bilmesidir. Ancak böyle olursa çocuğumuzun gelecekte sağlam bir yapıya sahip olacağını ve hayatın zorlu dönemeçlerinde türlü boş rüzgarlara kapılmayacağından emin olabiliriz.
B: Kapsamı ve içeriği
Dini eğitim, insanın hayatının bütün boyutlarını kapsayacak kadar geniş bir içeriğe sahiptir. Bunu iki ayrı bölümde ele alacak olursak, inanç esasları ve dinin detaylı hükümleri olarak iki ayrı bölümde konuyu açabiliriz.
1- inanç esasları
Bildiğiniz gibi dinin bir bölümünü inanç esasları oluşturmaktadır, bu bölümü inanç esasları olarak adlandırmamızın sebebi de yaptığımız bütün eylemlerin temelini oluşturmasıdır. Yedi yaşa kadar bu konuları hikayelerle çocuğumuza kısmen anlatabiliriz ancak sekiz yaş ve üzeri için çocuğun yaşını göz önünde bulundurarak mantıksal kurallardan da yardım alabiliriz. Bunu bilmeliyiz ki çocuğumuzun inanç esaslarını bilmesi veya bilmemesi onun hayatını çok büyük ölçüde etkileyecektir.
İnanç esasları olarak aşağıdaki konuları çocuğumuza aktarabiliriz.
1- Allah ve birliği:
Bu doğrultuda iki konuya ağırlık vermeliyiz, üstünde durmamız gereken birinci konu, Allahın büyüklüğü ve güzelliğidir, ikinci önemli konu ise insanla Allah arasındaki ilişkidir.
Birinci konuyu işlerken Allahın yaratıcı olması, her şeyle yakından ilgilenmesi, canlılara rızık vermesi, egemenliği, bilgisi ve gücü hikaye ve oyun çerçevesinde aktarılmalıdır.
İkinci bölümü işlerken ise insanın ona itaat etmesi, ondan yardım alması, ona dua etmesi, hayatını onun istediği doğrultuda sürdürmesi, onun sevdiklerini sevmesi ve onun sevmediklerini sevmemesi konuları çocukça bir dille aktarılmalıdır.
Çocuğumuza tevhid konusunu aktarmakta başarılı olduğumuzu anlamak için bu inancın onun hayatındaki yansımalarına bakmalıyız, şunu da hiçbir zaman unutmayalım ki o bir çocuktur ve neden bazılarının cennete bazılarının ise cehenneme gideceğini doğru algılamayabilir, ayrıca onun bunu anlamak için daha çok vakti var.
Çocuğumuza Allah ile ilgili konuları anlatırken fazla derinleşmemeliyiz, cennet ve cehennemin hakikatini anlatmanız gerekmiyor, söylediğiniz konuyu anlamıyorsa lütfen tekrarlamayın, bunun ters tepkisi olabilir ve çocuğunuz dini öğretilere karşı soğutabilir. Bırakın da cenneti, tattığı güzel tatlarla, cehennemi ise ateşin yakıcılığıyla anlasın.
2- Allahın Dostları:
Peygamberler ve onların hayat hikayeleri, onların görevleri ve önemi, çocuğumuza aktarmamız gereken en önemli konulardan birisidir. Bu bağlamda peygamberimizin hayat hikayesi ve kuranın önemi, çocuk diliyle onun kalbine oturacak şekilde anlatılmalıdır.
Peygamberleri anlatırken onlardaki güzel özelliklerden yardım alabiliriz, bu, çocuğumuzun o peygamberleri benimsemesi ve onlara saygı duymasına sebep olacaktır, bazen çocuklar sadece peygamberimizi benimsemekle yetinebilirler. Bu bölümü işlerken melekleri anlatmayı da ihmal etmemeliyiz.
3- Ölüm ve Ahiret:
Ölüm konusu, normal bir çocuğun üç dört yaşlarına kadar anlayamayacağı konulardan birisidir, ancak çok zeki çocuklar veya bir ölüm sahnesiyle karşılaşan çocuklar bu konuyu biraz anlayabilirler. Dolayısıyla bu yaşa kadar ölüm ve ahiret meselesini anlatmanın pek faydası yok.
Çocuğunuz ancak beş yaşından sonra sizin anlattığınız ölüm ve ondan sonraki hayatla ilgili hikayeleri dinleyecektir, yedi yaşından sonra ise bunu daha açık anlayacaktır ve yaklaşık on yaşlarında açıkça bu konuyu anlayabilecektir, tabi bu konuyu diğer insanlarla tartışmasını görmek için on iki yaşını beklemelisiniz.
Dini eğitimin önemli bir bölümünü Allah ve ahiret konuları oluşturmalıdır. Sekiz yaşından önce Cehennem ve azap şekilleri konularından çok az bahsedilmelidir, bu konular bu yaştaki çocuğunuzda korkuya sebep olabilir. Şunu unutmayın ki sekiz yaşından önce ölümden bahsederken diğer bir dünyaya bir yolculuk şeklinde bahsetmelisiniz.
Devam edecek…
Bir sonraki bölümde inancın detayları ve aktarım yolları hakkında bahsedeceğiz.
Çeviri/Zehranet
